Steeds meer lokale besturen willen hun klimaatbeleid baseren op zo objectief mogelijke gegevens in plaats van op versnipperde informatie of buikgevoel. In Limburg gebruiken inmiddels 32 steden en gemeenten het Open Klimaatloket, waarmee ingrepen zoals vergroening, ontharding, nieuwe bouwprojecten en waterbeheer vooraf kunnen worden geanalyseerd en gesimuleerd.
“Met dit soort toepassingen werken steden en gemeenten met objectieve data en simulaties.
Dat verhoogt de kwaliteit van beslissingen en het draagvlak.”
Tom Vandeput - Gedeputeerde voor Economie
We kregen vorige week bezoek van Gedeputeerde voor Economie Tom Vandeput. “Lokale besturen staan voor complexe keuzes rond ruimte, klimaat en leefkwaliteit, en die kan je vandaag niet meer op buikgevoel nemen”, aldus Tom Vandeput. “Met dit soort toepassingen werken steden en gemeenten met objectieve data en simulaties. Dat verhoogt de kwaliteit van beslissingen en het draagvlak.”
Met steun van het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO) en binnen SALKturbo, het toekomstplan voor Limburg, bouwden we een digitale tweeling van de provincie: een gedetailleerd 3D-model op basis van lucht- en straatbeelden.
Digital twin
Een digitale tweeling, of digital twin, is een krachtig werkinstrument. Lokale besturen kunnen hun grondgebied analyseren, beleidskeuzes voorbereiden en scenario’s vergelijken voor er beslissingen worden genomen. Zo wordt bijvoorbeeld zichtbaar wat de impact is van nieuwe gebouwen op bezonning, waar risicozones voor wateroverlast liggen, hoeveel verharding aanwezig is en waar bijkomende vergroening het meeste effect heeft.
Bomeninventaris en 3+30+300
Een belangrijk onderdeel van het platform is de 3D-bomeninventaris. Die brengt bomen niet alleen in kaart, maar koppelt er ook ecologische waarden aan, zoals CO₂-opslag, fijnstofopvang en waterretentie. Daardoor krijgen steden en gemeenten concreet inzicht in de bijdrage van groen aan klimaatadaptatie, leefkwaliteit en gezondheid.
Ook inzichten uit wetenschappelijk onderzoek worden vertaald naar bruikbare toepassingen. Zo verwerkt het Open Klimaatloket onder meer de 3+30+300-regel, een breed gedragen richtlijn die aangeeft hoeveel groen wenselijk is in de leefomgeving. Hogeschool PXL werkt mee aan toepassingen die tonen waar bomen het best worden aangeplant en hoe groen en verharding zich verhouden tot klimaatimpact.
Tom Vandeput
Ludo Kelchtermans
Gedragen beleid
Voor burgers maakt het platform klimaatdata toegankelijker en begrijpelijker. Via een online omgeving krijgen zij inzicht in het aantal bomen, de ecologische waarde van groen en andere relevante klimaatgegevens per gemeente.
“Door die informatie ook open te stellen voor burgers, maken we klimaatdata tastbaar”, zegt Ludo Kelchtermans, algemeen directeur van Nuhma, het Limburgse klimaatbedrijf van steden en gemeenten. “Dat helpt lokale besturen om het gesprek over klimaatmaatregelen concreter en constructiever te voeren.”
Plannen vooraf analyseren
Naast analysefuncties bevat het Open Klimaatloket ook tools om vooruit te kijken. Denk aan landcover-detectie, analyses voor ideale boomlocaties en een interactieve City Configurator waarmee scenario’s kunnen worden verkend.
Het Open Klimaatloket biedt steden en gemeenten een praktisch instrument om hun klimaattransitie onderbouwd aan te pakken. Door ruimtelijke data, 3D-modellen en simulaties samen te brengen in één omgeving, kunnen lokale besturen sneller, slimmer en beter onderbouwd beslissen over de leefomgeving van morgen.
